Κρητική Διατροφή

Η Μεσογειακή διατροφή έχει ως βάση το ελαιόλαδο στηρίζεται στα λαχανικά τα όσπρια, τα δημητριακά, την μέτρια κατανάλωση γαλακτοκομικών προϊόντων, την επίσης μέτρια κατανάλωση ψαριών και κρασιού και την μικρή κατανάλωση κρέατος.

Η Κρητική διατροφή, όπως και ευρύτερα η Μεσογειακή διατροφή βασίζεται στην παρασκευή πολλών απλών γευστικών πιάτων, χάρη στην μεγάλη ποικιλία προϊόντων που ευδοκιμούν στον χώρο αυτό. Εμπεριέχει και όλα τα  υπόλοιπα προϊόντα της Μεσογειακής διατροφής, λαχανικά, όσπρια, δημητριακά, ψάρια, κρασί, κ.λ.π., και μάλιστα με μοναδικές συνταγές ενώ δεν αποκλείει και τα γλυκά, που όμως και αυτά είναι λιτά σε υλικά και όχι σιροπιαστά.

Χρόνια τώρα το Έλος αποτελεί έναν παραδοσιακό σταθμό ξεκούρασης για τους εκδρομείς του Λαφονησιού. Όσοι επιλέξουν για προορισμό την πανέμορφη παραλία του Λαφονησιού μπορούν να σταματήσουν πριν ή μετά το μπάνιο τους, στο Έλος για να απολαύσουν γευστικά παραδοσιακά φαγητά στις ταβέρνες του χωριού.

Καλτσούνια

Τα καλτσούνια είναι ένα Κρητικό παραδοσιακό έδεσμα που μπορείτε να το συναντήσετε σε διάφορες παραλλαγές. Θα βρείτε καλτσούνια με τυρί (ανθότυρο ή μαλάκα), με χόρτα, ανάμεικτα με χόρτα και τυρί, με κρεμμύδι αλλά και γλυκά καλτσούνια με μυζήθρα.

Χόρτα

Η κρητική χλωρίδα παρείχε πάντα στο κρητικό νοικοκυριό τη δυνατότητα μιας οικονομικής και εύκολης τροφής. Το διαιτολόγιο των Κρητικών ήταν πάντα πλούσιο σε χόρτα και λαχανικά. Οι γευστικές συνήθειες κάθε περιοχής καθόριζαν όχι μόνον τους συνδυασμούς των χορταρικών που προέρχονταν από την κρητική φύση αλλά και τους τρόπους μαγειρέματος. Τα χόρτα και τα λαχανικά που καταναλώνονταν ωμά από τους παλαιότερους Κρητικούς είναι εξαιρετικής ποιότητας και σήμερα θεωρούνται άριστη τροφή. Συνήθως με τα χόρτα αυτά παρασκεύαζαν σαλάτες οι οποίες συνόδευαν το καθημερινό φαγητό.

Τα πιο γνωστά χόρτα της Κρήτης είναι:

  • το σταμναγκάθι με την χαρακτηριστική πικρή του γεύση
  • το ραδίκι
  • οι παπούλες ή ψαρές ή καμπυλιές
  • η αγκινάρα
  • ο ασκόλυμπρος

και άλλα πολλά.

Παξιμάδι

Το Κρητικό παξιμάδι (ντάκος και κουλούρα): Η βάση της Κρητικής διατροφής

Το Κρητικό παξιμάδι, αλλιώς γνωστό ως ντάκος, είναι από τα πιο χαρακτηριστικά παραδοσιακά προϊόντα διατροφής της Κρήτης. Το παξιμάδι αυτό είναι στην ουσία διπλοφουρνισμένο ψωμί, φτιαγμένο όμως με τρόπο που είναι προσεγμένος σε κάθε λεπτομέρεια, για να είναι τέλειο το γευστικό αποτέλεσμα.

Βγαλμένο από τα βάθη των αιώνων, το παραδοσιακό Κρητικό παξιμάδι προήλθε από την απλή ανάγκη του παρελθόντος (όπου και δεν υπήρχαν ψυγεία ή συντηρητικά) να διατηρείται το ψωμί όσο το δυνατόν περισσότερο. Ειδικά για όσους ασκούσαν τα επαγγέλματα του ναυτικού, αλλά και του βοσκού και του γεωργού – τα οποία και ήταν πολύ διαδεδομένα τα παλαιότερα χρόνια στην Κρήτη – αυτό ήταν κρίσιμης σημασίας.

Κάστανα

Τα κάστανα είναι ένα ιδιαίτερα θρεπτικό τρόφιμο, που όταν καταναλώνονται σε μέτριες ποσότητες μόνο οφέλη στην υγεία μπορούν να προσφέρουν. Μιας και το χωρίο μας φημίζεται για τα νόστιμα και ποιοτικά κάστανα δεν θα μπορούσαν να λείπουν και από το καθημερινό μας μενού. Σε όλο το χωριό θα βρείτε νόστιμα και ιδιαίτερα πιάτα με βάση το κάστανο, τόσο αλμυρά όσο και γλυκά.

Τυροκομικά

Εξέχουσα θέση στην Κρητική διατροφή έχουν τα τυροκομικά προϊόντα. Οι Κρητικοί παράγουν μεγάλη ποικιλία σε τυροκομικά προϊόντα όπως μυζήθρα, ξινομυζήθρα, γραβιέρα, κεφαλογραβιέρα, ανθότυρο φρέσκο και αποξηραμένο, μαλάκα (γραβιέρα μη ωριμασμένη), πηχτόγαλο, στάκα και άλλα.  Οι Κρητικοί τα έχουν εντάξει στην καθημερινή τους διατροφή με διάφορες παραλλαγές όπως για παράδειγμα γραβιέρα με μέλι και μυζήθρα στην σαλάτα, γεμιστά με γιαούρτι.

Κρέατα

Το παραδοσιακό Κρητικό κρέας είναι το αρνί και το κατσίκι – σε αντίθεση με την υπόλοιπη Ελλάδα, όπου κυριαρχεί το χοιρινό και το μοσχαρίσιο κρέας.

Τα αρνιά και τα κατσίκια της Κρήτης επωφελούνται τα μέγιστα από τη μοναδική χλωρίδα του νησιού, Αφενός, καθώς το έδαφος είναι πιο ξερό και με πιο αραιή βλάστηση, σε σχέση με άλλες περιοχές της Ελλάδας, αποκτούν λιγότερο λίπος, με αποτέλεσμα το κρέας τους να είναι πιο νόστιμο και υγιεινό. Επίσης, καθώς η Κρητική γη είναι γεμάτη αρωματικά φυτά, τα ζώα τα καταναλώνουν, με αποτέλεσμα το κρέας τους να είναι και αυτό πιο αρωματικό.

Πηγή κειμένων inka-sm.gr  και  cretan-nutrition.gr